Người dùng Intel Arc lâu nay đã quen với cảnh màn hình đen kéo dài mỗi khi mở game lần đầu. Cảm giác chờ đợi đó, thứ mà dân trong nghề gọi là shader compilation lag, vừa chính thức có ngày tàn. Intel vừa ra mắt Precompiled Shaders cho toàn bộ dòng GPU Arc, và con số mà họ công bố khiến nhiều người phải giật mình: God of War Ragnarok tải nhanh hơn tới 21 lần. Không phải 21%, mà là 21 lần.
Precompiled Shaders xử lý shader lag như thế nào và kết quả thực tế ra sao?
Để hiểu tại sao tính năng này quan trọng, cần biết shader compilation lag đến từ đâu. Mỗi lần GPU chạy một game lần đầu, nó phải tự “dịch” hàng nghìn đoạn mã shader sang ngôn ngữ phần cứng có thể hiểu được. Quá trình này xảy ra ngay trong lúc bạn chơi, khiến cảnh đầu tiên giật liên tục và màn hình loading kéo dài đến mức khó chịu. NVIDIA và AMD đã giải quyết vấn đề này từ lâu, còn Intel Arc thì phải đến tận bây giờ mới có câu trả lời chính thức.
Giải pháp của Intel thực ra rất thông minh: thay vì để GPU mỗi máy tự compile từ đầu, Intel xây dựng hạ tầng cloud riêng để pre-compile toàn bộ shader cho từng game, tối ưu theo từng cấu hình phần cứng cụ thể rồi phân phối về máy người dùng qua Intel Graphics Software. Khi mở game lên thì Precompiled Shaders đã sẵn sàng, không cần chờ, không giật. Toàn bộ quá trình diễn ra ngầm, tự động cập nhật khi game hoặc driver có phiên bản mới mà người dùng không cần can thiệp gì.
Thực tế cho thấy mức cải thiện rất đáng kể trên cả ba dòng GPU được kiểm thử. Arc B580 dGPU đạt tốc độ tải game trung bình nhanh hơn 2 lần, trong khi God of War Ragnarok bứt phá tới 21 lần vì đây vốn là tựa game có shader compilation nặng nhất. Với iGPU, Arc B390 cải thiện 2 lần còn Arc 140V đạt tới 3 lần nhanh hơn. Điều này đồng nghĩa ngay cả chiếc laptop phổ thông trang bị Intel Core Ultra với đồ họa tích hợp cũng sẽ cảm nhận rõ sự khác biệt, không chỉ dành riêng cho game thủ dùng GPU rời cao cấp.
13 game hỗ trợ Precompiled Shaders và cách kích hoạt ngay hôm nay
Danh sách 13 tựa game Steam được hỗ trợ ngay từ khi ra mắt không phải ngẫu nhiên, đây đều là những bom tấn AAA nổi tiếng với shader lag nặng nhất mà người dùng Arc hay phàn nàn nhất: Black Myth Wukong, Cyberpunk 2077, God of War Ragnarok, Hogwarts Legacy, Starfield, S.T.A.L.K.E.R. 2 Heart of Chornobyl, The Elder Scrolls IV Oblivion Remastered, The Outer Worlds 2, Borderlands 4, Call of Duty Black Ops 6, Call of Duty Black Ops 7, Gotham Knights và NBA 2K26. Intel khẳng định danh sách Precompiled Shaders sẽ tiếp tục mở rộng qua các bản cập nhật driver, tức là càng về sau tính năng này càng trở nên có giá trị hơn.
Chưa dừng lại ở đó, Intel còn là hãng GPU đầu tiên triển khai Advanced Shader Delivery theo chuẩn Microsoft DirectX Agility SDK, trong khi NVIDIA và AMD vẫn chưa có động thái tương tự. Đây là lần hiếm hoi Intel Arc đi trước thay vì chạy theo đối thủ, và đó là tín hiệu tốt cho hệ sinh thái Arc về lâu dài.
Để kích hoạt, mở Intel Graphics Software rồi vào Graphics, chọn 3D Rendering và bật toggle Precompiled Shaders. Tính năng mặc định đang tắt nên cần bật thủ công lần đầu. Yêu cầu tối thiểu gồm GPU Intel Arc dòng Core Ultra 3/200V hoặc Arc B-Series, driver phiên bản 32.0.101.8626 trở lên, Windows 10/11, 1GB dung lượng trống và kết nối internet. Hiện tại tính năng chỉ hoạt động với game trên Steam, chưa hỗ trợ Epic Games Store hay GOG.
Nhìn tổng thể, Precompiled Shaders là bằng chứng rõ ràng nhất cho thấy Intel đang nghiêm túc đầu tư vào phần mềm cho Arc thay vì chỉ chạy theo phần cứng. Kết hợp với Intel XeSS 3 vừa ra mắt, nếu bạn đang cân nhắc một chiếc laptop tích hợp GPU Arc hoặc đang dùng Arc mà chưa cập nhật driver mới nhất thì đây chính là thời điểm đáng để làm điều đó.
Nguồn: WCCFtech